Telefon
WhatsApp

PİYASA MEKANİZMASININ SİHRİ
Haber Yazı Detay İçi Reklam Alanı 300x250

İktisat kuramında üretim ile ilgili dört önemli soru vardır. Bunlar; ne üretilecek, kim için üretilecek, ne kadar üretilecek ve nasıl üretileceği sorularıdır. Kapitalizmi savunan iktisatçılar, ilk iki sorunun cevabını tüketici tercihlerinin verdiğini söylerler. Bu yaklaşıma göre tüketicilerin tercihlerine bağlı olarak oluşan fiyatlar (“fiyat sinyalleri”) üreticileri yönlendirir.

 ABD'li sosyalistlerin yayınladığı Jakobin dergisinde Ben Burgis “Liberter yazarlar Milton ve Rose Friedman, Seçme Özgürlüğü adlı kitaplarında, bir ürünü satın aldığınız veya satın almaktan vazgeçtiğiniz her seferde, aslında neyin üretilmesi gerektiğine dair bir oy kullandığınızı tartışmışlardır “ diyor. Başka bir anlatımla piyasa mekanizması yoluyla tüketiciler bir seçmen gibi tercihlerini özgürce belirtiyorlar.

 Piyasa mekanizması ya da daha çok bilinen adıyla arz -talep mekanizması sihirli değnek gibidir. Alamadığınız ya da eksik miktarda aldığınız malların acısını ,(bunlar hizmetler için de geçerli. Sağlıkta, eğitimde, ulaşımda) hissettirmez. Gereksiz yere kuyruk ya da sıra oluşturmazsınız, böylece başkalarını engellemezsiniz. Piyasa mekanizması sizi sıra beklemekten kurtarır. Örneğin ev kirasını ancak ödeyebiliyorsanız villa satın almak için fiyat sinyali göndermezsiniz

 Arz ve talebe göre oluşan fiyat yüksek olduğu için villayı alamadınız, almayı düşünmediniz bile. Bütün sihir burada, refahınızın düşük olması kimsenin suçu değil buraya kadar yapılan açıklamalar mantıklı görünüyor. Tüketicinin mallara yönelik seçimi ile vatandaşların siyasi partiler üzerinden yaptıkları seçim bir noktada benzerlik gösterir.

Seçimlerde oy kullanırken heterojen bir grubun tercihleri vardır. Seçmenler farklı eğitim, gelir, kültür, etnik yapı, yerleşim yeri özelliklerine sahiptir. Tüm seçmenlerin oyu eşit değerdedir. Bazen istediği sonucu alamayanlar, anlamsız bir şekilde herkesin oyunun eşit olmasını suçlu bulurlar. Friedmanların tüketicileri seçmene benzeterek piyasa mekanizmasının demokratik özellikte olduğu anlatımı doğru değildir. Çünkü fiyat sinyali göndererek ne ve kimin için üretilecek sorusunu demokratik bir mekanizma ile yanıtlayanların oyları eşit değildir. Piyasa mekanizması demokratik bir şekilde işleyecekse seçime katılanların (yani tüketicilerin) oyları (yani gelirleri) eşit olmalıdır.

 

 

Lösev2
Paylaş
Arşiv Erdoğan kotil Arşivi Tümü
yotube

Yazarlarımız

Reklam

Anket

Reklam

E-Bülten Aboneliği